Productie

Onderdeel van AIR Zeeland 2026

Over de Varende Broedplaats

De Varende Broedplaats is een interdisciplinair kunstproject dat natuurlijke fenomenen onderzoekt in relatie tot de samenleving, vanaf het duurzaam zeilschip de Vrijbuiter. In 2025–2026 staat het project Water centraal. De thematiek verkent de ecologische, geografische en culturele betekenis van water in Nederland en België, en onze collectieve relatie tot dit veranderlijke element.

Het team van Varende Broedplaats bestaat uit vijf jonge professionele makers uit verschillende disciplines:
Wybe de Haan (scenografie), Djessy van den Dries (muziek), Rosa Gooij (theater), Inez Reintjes (beeldende kunst), en Flore van Sparrentak (audiovisuele kunst).
De Varende Broedplaats is een samenwerking met Stichting door de wind

Artistiek onderzoek

Nederland is van oorsprong een gebied dat continu in dialoog is met water. Water stroomt door het landschap, vervormt het, verlegt het, hapt er delen uit weg, legt nieuwe delen op andere plaatsen terug, maakt van vaste materie vloeibare materie. Echter, als we naar het huidige waterlandschap in Nederland kijken zien we dat het op veel, als niet alle, plaatsen wordt beheerst, ingetoomd of gestuurd. Er wordt vaak gepoogd een harde grens te creeëren tussen land en water. De beweeglijkheid en veranderlijkheid van het water (en daarmee het landschap) is niet in te passen in de hedendaagse levenswijze die draait om groei, stabiliteit en zekerheid. Zorgt deze afstandelijke situatie voor een verzwakking van onze kunde om naar het water te luisteren? Om vanuit haar perspectief te denken en te handelen?

Wij als groep van vijf kunstenaars van verschillende disciplines, duiken in een artistiek onderzoek naar onze relatie met water. Dat doen we vanuit de volgende hoofdvragen:

Wat is de huidige situatie in Nederland en België van onze omgang met water?                                                                                   Op welke manieren is water aanwezig in onze directe omgeving? Welke relatie met water volgt daaruit?                                   Wat gebeurt er intern (fysiek, mentaal, emotioneel) als je je in een door water veranderlijke omgeving bevindt?                     Wat gebeurt er naar aanleiding van deze interne reactie met je perspectief op deze omgeving?                                                         Wat gebeurt er door deze perspectiefverschuiving met jouw omgang met water, met jouw omgeving?

Daarbij veronderstellen we dat de positie van een kunstenaar om naar de zee te luisteren een waardevolle is omdat wij niet iets willen ‘hebben’ van het waterlandschap. Wij willen het niet gebruiken maar pogen zonder vooropgezette zoektocht te luisteren naar wat het water zegt. Met aandacht en tijd tot beschikking.

In ons onderzoek begint de zoektocht naar het zintuigelijk openen voor dit beweeglijke fenomeen. Hoe voelt, ruikt, klinkt, beweegt het water? Hoe kunnen we ons openstellen voor de vloeibare en transformatieve perspectieven van water? Vanuit daar kunnen we verder zoeken naar hoe bepaalde maatschappelijke structuren van invloed zijn op onze relatie met het water. Zoals de vormgeving van kaarten, of de woorden die we gebruiken om water te beschrijven. Zo benaderen we langzaam de vraag welke waarden van invloed zijn op onze gevoelsmatige afstand tot het water en op welke manieren we die afstand kunnen verkleinen.

Dat doen we aan de hand van zintuiglijk en theoretisch onderzoek. We openen in ons onderzoek de dialoog met publiek door middel van interactieve workshops, en zintuiglijk, beeldende en poëtische artistieke uitingen, voorstellingen en installaties.

De uitingen van dit onderzoek bestaan uit 3 delen:

Interdisciplinaire voorstelling
Rondom het schip en tijdens een vaartocht wordt je door middel van spel, choreografie, muziek en beeldende gebeurtenissen meegenomen in de karakteristieken van water en de verbinding tussen mens en water.

Installaties

Zintuigelijk ervaarbare installaties die los van het schip getoond kunnen worden omtrent het onderzoek. Momenteel ontwikkelen wij een nevelgang en een waterdrukinstallatie. 

Onderzoeksexpositie en workshop
Op diverse locaties buiten het schip openen we ons onderzoek voor publiek. In een onderzoekspresentatie bieden we context aan het onderwerp: Water. Het publiek en de makers gaan door middel van het doen van fysieke experimenten met elkaar in gesprek. We brengen onze culturele geschiedenis, geografische context en persoonlijke ondervindingen ten opzichte van water in kaart.